Agenda

19 mei: Wandeling door Ons Buiten met de commissie Biodiversiteit

21 mei: werkbeurten (voor het rooster zie elders op deze website)
21 mei: Spreekuur van het bestuur (iedere zaterdag van 10 tot 12 u,)
21 mei: Winkel open (iedere zaterdag van 10 tot 12 u.)
21 mei: Kantine open (iedere zaterdag open van vanaf 9.30 tot 13 u.)
21 mei: Verkoop plantjes (van 10.30 tot 12 u.)
22 mei: Biodiversiteitsdag
16 juni: ALV (nieuwe datum)
9 september: Vleermuisexcursie

Programma 22 mei 2022

OPROEP WERKBEURTERS GEZOCHT VOOR DE KANTINE
Drie keer per jaar moet iedere tuinder een werkbeurt doen. Er is veel te
doen om ons tuinpark up to date te houden. Ook in de kantine op
zaterdag kun je een werkbeurt doen. Vind je het leuk om de klanten te
bedienen, een praatje te maken, koffie te zetten, de vaat op te ruimen,
een tosti te maken en alles wat er verder komt kijken in de kantine?
Meld je dan aan bij corrie.bink@onsbuitenleiden.nl .
Je staat samen met een ervaren vrijwilliger. Dan kijken we samen welke zaterdagen het beste uitkomen.

PLANT VAN DE MAAND MEI

Vergeet-me-nietje – Myosotis spp.

Hoe fijn is het als na de winter het vergeet-me-nietje je verwelkomt op de tuin met zijn kleine blauwe bloemetjes. Sommige tuinders keren pas tuinwaarts als het vergeet-me nietje bloeit.
In Nederland hebben we zeven soorten van dit eenjarige of tweejarige plantje dat tot tot de ruwbladigen behoort. Elke soort verkiest een andere standplaats. In het eerste jaar zaai of plant je het vergeet-me-nietje zodat je in het voorjaar van het tweede jaar kunt genieten van haar bloeiende pracht. Na de bloei gaat het plantje snel dood maar de zaadjes zorgen ervoor dat je het volgende jaar opnieuw een bed vol bloeiers hebt. Ze willen graag een vochtige, goed gedraineerde, vruchtbare grond, en een beschutte plaats, liefst niet in de volle zon. Ze worden veel toegepast als bodembedekker, bijvoorbeeld onder de heg. De naam Myosotis komt van het Grieks, betekent muis-oortje (mus + otis) en verwijst naar de harige blaadjes. Maar hoe komt myosotis als het vergeet-me-nietje in de Nederlandse taal terecht? Er zijn twee mythes. In de Middeleeuwen wandelde een ridder met zijn geliefde langs een rivier. Hij plukte voor haar een bosje bloemen en viel door het gewicht van zijn harnas in het water. Terwijl hij verdronk gooide hij het bosje bloemen naar zijn geliefde en riep “Vergeet mij niet”. Deze bloem is daarom verbonden met romantiek en tragiek. Vrouwen droegen de bloem als teken van trouw en oneindige liefde. Volgens een Griekse legende gaf Zeus aan alle planten een naam. Toen hij dacht klaar te zijn riep een klein blauw bloempje: “Oh Heer, vergeet mij niet!”. “Zo zul je heten” zei Zeus toen. Ook in andere talen heet myosotis vergeet-me-nietje.
Hoewel het vergeet-mij-nietje geen uitgesproken smaak heeft, kun je met de blauwe bloempjes je gerechten opfleuren. Als geneeskruid werd het akkervergeet-mij-nietje al sinds de Middeleeuwen gebruikt tegen tuberculose. De werking is wetenschappelijk bewezen, maar omdat de ziekte vrijwel niet meer voorkomt en er sterkere middelen tegen zijn, is dit kruid in vergetelheid geraakt.
Het moerasvergeet-mij-nietje heeft ook een versterkende werking. Je kunt thee zetten van de bloemetjes en blaadjes, en deze driemaal daags aan herstellende patiënten geven. Tenslotte werkt een (afgekoelde) thee van vergeet-mij-nietjes heel kalmerend voor geïrriteerde en vermoeide ogen.

Vergeet-mij-nietjes
Zoek de bij!

Bericht uit de ecozone

Inmiddels zijn er verschillende gaten in het bijenhotel gedicht. Aan het begin van elke maand zetten we een foto van het bijenhotel op de website zodat we de metselactiviteiten van de bijen kunnen volgen en ontdekken welke gaten goed werken. Op de website vindt u de foto van de maand mei. Vooralsnog lijken de gaten in het geïmpregneerde hout favoriet. Blijkbaar zijn de bijen nog niet op de hoogte van het gif in geïmpregneerd hout….

Bijenhotel houtblokken
Bijenhotel bamboestokjes

Commissie Natuurlijk Tuinieren
natuurlijktuinieren@onsbuitenleiden.nl

Spinnensafari

Op zaterdag 16 april heeft Gerard van der Klugt de deelnemers van de activiteit van de Commissie Biodiversiteit van alles geleerd over spinnen. Tijdens de safari liet hij zien welke verschillende soorten spinnen je allemaal in de tuin en in het huis kunt vinden. Spinnen kun je onderverdelen in wevers en jagers. De wevers maken verschillende soorten webben en de jagers wachten geduldig tot ze hun prooi kunnen bespringen of jagen er actief achteraan.
Met een plantenspuit en een stemvork zijn we naar buiten gegaan om te kijken welke spinnen we konden vinden. Wanneer je met een plantenspuit op het web spuit wordt het web beter zichtbaar en door een stemvork tegen het web te houden lok je de spin door middel van trillingen naar je toe. In de serre van het verenigingsgebouw woonde heel toepasselijk de broeikasspin, in de ecozone vonden we verschillende schaduwstrekspinnen en de rotsplanten-toren wordt bewoond door de gewone huisspin en de huiszebraspin. De gewone huisspin maakt een trechterweb en konden we mooi met de stemvork naar buiten lokken, de huiszebraspin is een jagende springspin met grote ogen en mooie zwart-witte strepen

KOMENDE ACTIVITEITEN van de Commissie Biodiversiteit:

Dinsdag 3 mei: Lezing over egels en het inrichten van een egelvriendelijke tuin. De lezing wordt gegeven door Geert Konert van de egelopvang. Om 19:30 in het verenigingsgebouw.
Donderdag 19 mei: De werkgroep van de KNNV, die inheemse plantensoorten op Ons Buiten en de Tuin van Noord in kaart gaat brengen zal om 9:00 uur een ronde lopen. U bent van harte uitgenodigd om hierbij mee te wandelen en kijken en luisteren hoe zij dit doen. Verzamelen bij het verenigingsgebouw.
Zondag 22 mei: is de internationale Dag van de Biodiversiteit. Hier wil de Commissie Biodiversiteit natuurlijk aan meedoen en deze dag organiseert de commissie dan ook verschillende activiteiten:
+06:00 uur: Vogelwandeling, gegeven door Sam Gobin;
+10:00 uur: Kruidenworkshop, wordt gegeven door Ciska & Alexandra;
+11:30 uur: Zaadbollen maken, i.s.m. de activiteitencommissie;
+12:15 uur: Oeverplanten excursie, gegeven door Jacqueline Henrot van Naturalis. Verzamelen bij het theehuis, daarna zullen we naar de stinksloot lopen en hier de oevervegetatie verkennen. Wanneer de groep niet te groot is zullen we ook een klein onderzoek uitvoeren;
+14:30 uur: Paddenstoelenwandeling, gegeven door Hans Adema.
Woensdag 25 mei: Marije Mulder zal een presentatie geven over hoe de opbrengst en de biodiversiteit in de tuin te verhogen. De tijd is nog niet bekend.

Vrijdag 9 september zal er een vleermuisexcursie plaatsvinden

biodiversiteitonsbuiten@gmail.com
Robert, Lotte, Eva en Alexandra

OPROEP aan ‘wilde’ tuinders

De NRC en de universiteit van Tilburg startten in februari gezamenlijk het project De Wilde Tuin. Inmiddels zijn er meer dan 8.000 tuinbezitters door heel Nederland die een klein stukje tuin laten verwilderen en ontdekken wat de effecten van de verwildering zijn op de tuin én op henzelf.

Op Ons Buiten pakken we dit project kleinschalig op. Als iedere tuinder mee zou doen zouden we op het hele complex 420 vierkante meter verwildering ontwikkelen! Prachtig toch?

Omdat vast niet iedereen meteen staat te springen, willen we tuinders met lef vragen of zij een jaar  lang (en daarna verlengen we het met nog een jaar en nog een jaar en nog een) een paar vierkante meter van hun tuin willen markeren (bv. met paaltjes, stammen, stenen of als bak) en laten verwilderen. Dat betekent:  geen onkruid wieden, gevallen bladeren en takken blijven liggen, geen water gieten, enz. Veel tijd dus voor andere dingen. We zijn erg benieuwd wat de verwildering met het stukje tuin doet. Wordt het een oase voor alles wat groeit, bloeit, zoemt, vliegt of scharrelt in de tuin of wordt het slechts een rommelig ogend stukje wildernis waar niets te beleven valt?

Om je toch nog iets te laten doen met dat stukje tuin vragen we je om elke maand een foto te nemen van de vierkante meter verwildering. Vaker en meer foto’s kan ook natuurlijk. We vinden het leuk om de verwildering te volgen en daarom is het fijn als je je via de mail aanmeldt bij de commissie natuurlijk tuinieren en elke maand een foto opstuurt met tuinnummer (of een zelfbedachte tuinnaam zonder tuinnummer) en datum zodat we op de website in beeld kunnen brengen wat er tijdens verwildering gebeurt.

We hopen op veel tuinders met lef!

Commissie Natuurlijk Tuinieren

natuurlijktuinieren@onsbuitenleiden.nl

Hoe maak je een wilde tuin? Hier vind je een stappenplan van wat je moet doen om een wilde tuin te maken.
1. Markeer een vierkante meter in je tuin met een paar stokjes en een stukje touw. Dit hoeft geen vierkant te zijn, alle vormen zijn mogelijk (een perkje langs de zijkant van de tuin bijvoorbeeld) als het oppervlak maar ongeveer een vierkante meter is. De plek in de tuin maakt niet veel uit, maar op een zonnige of deels zonnige plek zal er meer gebeuren dan op een plek in de schaduw.
2. Maak het gebiedje vrij van tegels of andere spullen. Planten mogen blijven staan. Heb je standaard tegels in je tuin van 30 cm bij 30 cm? Haal dan minimaal negen tegels weg.
3. Als er zand onder de tegels ligt, gooi dan een beetje compost of wat aarde op het stukje grond en woel de grond om. Zo raken organismes in de aarde verspreid. Als je een deel van je gazon laat verwilderen is markeren voldoende. In het geval van een ‘al verwilderde tuin’: zet een deel van de tuin af.
Een vakje wilde tuin.

Activiteiten van de Commissie Biodiversiteit

Biodiversiteit in Beeld” is een project dat alle flora en fauna op het terrein van Tuinvereniging Ons Buiten en in de Tuin van Noord in Leiden inventariseert. Tuinvereniging ‘Ons Buiten’ wil daarmee, als initiatiefnemer, bewustzijn creëren voor de natuur in de eigen omgeving en aantonen dat deze natuur de moeite waard is om te versterken en beschermen.

De Commissie Biodiversiteit van Ons Buiten is de laatste maanden volop aan de slag gegaan met het verzinnen van nieuwe activiteiten. Zo heeft de commissie contacten gelegd en weer aangehaald met verschillende mensen om te vragen of zij lezingen, workshops of rondleidingen kunnen geven. Het gaat dan om leden van de KNNV, leden van het Insectencentrum van Nederland (EIS) of gewoon om hele actieve tuinvrouwen en tuinmannen.

Foto van internetpagina https://www.biodiversiteitinbeeld.com/evenementen

Meldingen:
De commissie maakt meldingen van alle bijzondere dier- en plantensoorten en zet deze op de website https://www.biodiversiteitinbeeld.com.
Als een u bijzonder dier of een bijzondere plant op Ons Buiten ziet dan kunt u deze ook melden. Dat kan door een mail te sturen aan biodiversiteitonsbuiten@gmail.com. U kunt uw waarneming ook plaatsen op Waarneming.nl – Tuin van Noord en op Stadnatuurmeetnet.
Via de hierboven genoemde website is ook een lijst in te zien met alle dier- en plantensoorten die reeds op Ons Buiten en in de Tuin van Noord zijn gemeld.
Mocht u zelf dieren of planten inventariseren stuur dan een mail naar biodiversiteitonsbuiten@gmail.com.

AGENDA 2022 (zie ook: https://www.biodiversiteitinbeeld.com/evenementen)

Vrijdag 9 september: Leidse vleermuizen excursieLeonie neemt je mee op vleermuisjacht!
Verdere details volgen nog… (19.00 uur in ons verenigingsgebouw)

Foto: biodiversiteitinbeeld

Dinsdag 3 mei, 19.30 uur, Het leven van de EgelLezing van de Egelwerkgroep Nederland over het leven van egels en waarom deze dieren zo belangrijk zijn voor je tuin. ( 19.30 uur in ons verenigingsgebouw)

Foto: biodiversiteitinbeeld

Waar: verenigingsgebouw Ons Buiten, Joop Vervoornpad 16, 2316 EP Leiden, Nederland

Deze activiteiten zijn al geweest:

Zaterdag 16 april 2022: Spinnenpresentatie en workshop – Leer alles over spinnen van Gerard van der Klugt en je kijkt daarna heel anders naar deze prachtige dieren. Presentatie en excursie.

Foto: biodiversiteitinbeeld

Zondag 24 april 2022: Excursie met insectenliefhebbers – Roy Kleukers van EIS (Kenniscentrum Insecten en andere ongewervelden) neemt je mee in de wondere wereld van insecten!

Foto: biodiversiteitinbeeld

AGENDA

-De Algemene Leden vergadering (ALV) is op 21 mei 2022.
-Spreekuur van het bestuur: Iedere zaterdag van 10.00 tot 12.00 uur
-Tuinwinkel open: Iedere zaterdag van 10.00-12.00 uur
-Kantine open: Iedere zaterdag open van vanaf 9.30 tot 13.00 u
-Verenigingsgebouw open: Iedere zaterdag open van vanaf 9.30 tot 13.00 u
-Verkoop plantjes: Zaterdag van 10.30-12.00 uur
-Planten en zaden ruilbeurs: Eerste zaterdag van de maand
-Activiteiten van Commissie Biodiversiteit (zie de tekst hierboven)


Plant van de maand (april)

Gevlekt longkruid – Pulmonaria officinalis 

Gevlekt longkruid is een polvormende wintergroene inheemse bosplant met witbeige vlekken op de groene harige bladeren. Hij is familie van de ruwbladigen, net als komkommerkruid. Van de late winter tot in de lente bloeit hij met roze en blauwe trechtervormige bloemen waarmee hij een zee aan vroege hommels en bijen lokt. 

De plant komt ook voor als stinzenplant en is als wilde inheemse plantensoort betrekkelijk zeldzaam.

Longkruid verdraagt zon bij een vochtige bodem en staat anders graag in de schaduw waar hij prima tegen droogte kan. Omdat gevlekt longkruid een diepe penwortel heeft, haalt hij voedzame mineralen naar boven. Als het blad afsterft, komen deze mineralen vrij en die maken de omringende planten blij. Je kunt de plant op drie manieren vermeerderen: met zaad, door scheuren in de late lente of herfst, of wortelstekken in de winter.

Het jonge blad kun je eten, zelfs rauw maar dan moet je tegen de beharing kunnen. In de soep is het blad een bindmiddel en in de traditionele geneeskunde gebruiken ze gevlekt longkruid bij longziekten. Vandaar de naam. In de wortelstok bevat de plant stoffen die wondhelend en ontsmettend zijn. Je vind gevlekt longkruid langs de sloot bij Ons Buiten en in kloostertuinen waar ze longkruid kweekten voor medisch gebruik .

Commissie Natuurlijk Tuinieren

Longkruid met hommel (zoek de hommel)

natuurlijktuinieren@onsbuitenleiden.nl

Zoemende opening

Het insectenhotel in de ecozone is met een kleine ceremonie officieel ont’zoemd’. Twee zangeressen begeleidden het leggen van de laatste ‘steen’, een kist vol leem, met een heus zoemlied. Alle mensen met een tuinbeurt op West waren aanwezig en sommigen durfden het aan om al zoemend de ecozone rond het insectenhotel te verkennen. Voor de bijtjes was het te koud maar in de warme week ervoor hebben ze al twee nestjes dichtgemetseld (zie middelste foto hierboven). We willen elke maand een foto nemen van de gevulde kistjes om te ontdekken welke gaatjes favoriet zijn.
Na afloop hebben tuinders hun vragen afgevuurd op de makers over het maakproces en binnenkort verschijnen er ongetwijfeld andere bijenhotels op Ons Buiten zodat de bijen een sterrenwaardering kunnen starten. Mocht je het leuk vinden om een kistje toe te voegen aan het hotel in de ecozone: aan de achterkant passen nog drie kistjes, dus in overleg met de commissie natuurlijk tuinieren zijn er mogelijkheden!
Na afloop heeft de Commissie Natuurlijk Tuinieren in de kantine onder een kopje koffie afscheid genomen van een van haar leden, de maker van het hotel. We gaan zijn goede ideeën missen!

Commissie Natuurlijk Tuinieren

( mailadres: natuurlijktuinieren@onsbuitenleiden.nl )

Opening Insectenhotel

AANKONDIGING – Insectenhotels – in gesprek met de makers

Op zaterdag 2 april om 10:45 uur leggen leden van de commissie natuurlijk tuinieren ‘de laatste steen’ in het insectenhotel dat tussen de kantine en het winkeltje in de ecozone staat. Daarmee ‘zoemen’ de leden het hotel officieel open. En jij kunt er bij zijn!
Sterker nog, de leden van de commissie natuurlijk tuinieren vinden het hartstikke leuk als jij erbij bent! Met de hele familie en alle buur-tuinders uit jouw tuinlaantje bijvoorbeeld. Al jouw vragen over het fabriceren van een insectenhotel, van bouwtekening tot en met het vullen van een onderkomen dat echt wérkt, kun je afvuren op de maker(s). Dus grijp je kans onder het genot van een kopje koffie of thee uit de kantine.

Commissie Natuurlijk Tuinieren
natuurlijktuinieren@onsbuitenleiden.nl

Metselbijenhotel in aanbouw